یکی از رایج‌ترین پیام‌هایی که به پشتیبانی می‌رسد این است: «سرور در ربات روشن است، اما پینگ نمیدهد و با SSH وصل نمی‌شوم.» خبر خوب این است که در بیشتر موارد سرور سالم است و مشکل یا در مسیر اینترنت شما تا سرور است یا در تنظیمات داخل سیستم‌عامل. در این راهنما به ترتیب، از ساده به پیچیده، بررسی می‌کنیم مشکل کجاست و هر حالت را چطور حل کنید.
قدم اول: وضعیت سرور را در ربات یا پنل ببینید
صفحهٔ سرور را در ربات تلگرام یا پنل وب باز کنید. اگر وضعیت «خاموش» است، دلیلش معمولاً در پیامی که برایتان فرستاده‌ایم آمده است. سرور در این حالت‌ها خودکار خاموش می‌شود و پیام آن به شما ارسال می‌شود:
- ترافیک دورهٔ سرور تمام شده است. با خرید بستهٔ ترافیک یا در دورهٔ بعد، سرور دوباره روشن می‌شود.
- موجودی کیف پول منفی شده است. با شارژ حساب و تسویهٔ بدهی، یا با زدن «روشن کردن» در صفحهٔ سرور، سرور دوباره روشن می‌شود.
- سرور به دلیل گزارش سوءاستفاده قفل شده است. در این حالت با پشتیبانی تماس بگیرید.
اگر سرور را خودتان خاموش کرده‌اید، کافی است «روشن کردن» را بزنید و یکی دو دقیقه صبر کنید تا سیستم‌عامل بالا بیاید.
قدم دوم: از بیرون تست کنید، نه فقط از اینترنت خودتان
اگر وضعیت «روشن» است، باید بفهمید سرور از همه‌جا در دسترس نیست یا فقط از اینترنت شما. سایت check-host.net این کار را رایگان انجام می‌دهد: آی‌پی سرور را در بخش Ping و برای SSH پورت ۲۲ را در بخش TCP وارد کنید تا نتیجه از ده‌ها نقطهٔ مختلف دنیا نشان داده شود.
- از همه‌جا جواب می‌دهد ولی از اینترنت شما نه: سرور سالم است و مشکل در مسیر اینترنت شماست. یک اینترنت دیگر (مثلاً اینترنت همراه به‌جای خانگی) را امتحان کنید، یا از کنسول وب (قدم بعد) استفاده کنید.
- پینگ جواب نمیدهد ولی پورت ۲۲ باز است: سرور روشن است و فقط ICMP بسته شده. خیلی از سیستمعاملها و فایروالها پینگ را جواب نمیدهند؛ این به‌تنهایی نشانهٔ خرابی نیست.
- از هیچ‌جا جواب نمیدهد: احتمالاً مشکل داخل سیستم‌عامل است، مثل فایروال، تنظیم اشتباه شبکه یا سرویس SSH که اجرا نمی‌شود. با کنسول وب ادامه دهید.
دربارهٔ معنای پینگ و تأخیر بیشتر بخوانید.
قدم سوم: با کنسول وب وارد سرور شوید
کنسول وب صفحهٔ نمایش سرور را مستقیم در مرورگر نشان می‌دهد و به شبکهٔ سرور، SSH یا فایروال وابسته نیست. در صفحهٔ سرور در ربات یا پنل وب، دکمهٔ «کنسول» را بزنید و لینک را در مرورگر باز کنید. لینک کنسول مدت کوتاهی معتبر است؛ اگر منقضی شد، دوباره «کنسول» را بزنید. کنسول برای بیشتر سرورها فعال است، ولی برای برخی دیتاسنترها در دسترس نیست.
وقتی از کنسول وارد شدید، این موارد را به ترتیب بررسی کنید:
- فایروال: اگر ufw یا firewalld را فعال کرده‌اید و پورت SSH را باز نکرده‌اید، دسترسی بسته می‌شود. در اوبونتو با دستور ufw status وضعیت را ببینید و با ufw allow 22/tcp پورت را باز کنید.
- سرویس SSH: با systemctl status ssh (در بعضی توزیع‌ها sshd) ببینید سرویس اجرا می‌شود یا نه. اگر پورت SSH را عوض کرده‌اید، با همان پورت جدید وصل شوید.
- تنظیمات شبکه: اگر فایل‌های شبکه (مثل netplan) را دستی ویرایش کرده‌اید، یک اشتباه کوچک کل اتصال را قطع میکند. تغییر را برگردانید و سرور را راه‌اندازی مجدد کنید.
- پر شدن دیسک یا حافظه: دیسک پر یا مصرف کامل رم می‌تواند سرویس‌ها را از کار بیندازد. با df -h و free -m بررسی کنید.
برای پیشگیری از قفل شدن پشت فایروال، قبل از فعال کردن آن همیشه پورت SSH را باز کنید. چک‌لیست امنیت سرور لینوکس را هم ببینید.
قدم چهارم: راه‌اندازی مجدد و تغییر رمز عبور
اگر سرور هنگ کرده یا کنسول هم چیزی نشان نمیدهد، از صفحهٔ سرور «راه‌اندازی مجدد» را بزنید و چند دقیقه صبر کنید. اگر مشکل فقط ورود است و رمز عبور را نمی‌دانید یا قبول نمی‌شود، با «تغییر رمز عبور» یک رمز root تازه بگیرید. هر دو گزینه در ربات و پنل وب هستند.
آخرین راه: نصب مجدد سیستم‌عامل
اگر هیچ‌کدام کار نکرد و اطلاعات مهمی روی سرور ندارید، «نصب مجدد» در ربات سیستم‌عامل را از نو نصب میکند و سرور را به حالت اول برمی‌گرداند. دقت کنید که نصب مجدد همهٔ دادههای سرور را پاک میکند؛ اگر اطلاعات مهمی دارید، قبل از آن با پشتیبانی صحبت کنید.
چه زمانی با پشتیبانی تماس بگیریم؟
اگر سرور از هیچ نقطه‌ای جواب نمیدهد و کنسول هم باز نمی‌شود یا راه‌اندازی مجدد کمکی نکرد، به پشتیبانی پیام دهید. برای اینکه سریع‌تر بررسی کنیم، آی‌پی سرور، لینک نتیجهٔ check-host و کارهایی را که انجام داده‌اید بفرستید.
پرسش‌های پرتکرار
سرور در ربات روشن است ولی پینگ نمیدهد؛ یعنی خراب است؟
نه لزوماً. بعضی سیستمعاملها و فایروالها به پینگ جواب نمیدهند. پورت سرویس خودتان (مثلاً ۲۲ برای SSH یا ۳۳۸۹ برای RDP) را با تست TCP در check-host بررسی کنید.
از اینترنت خانه وصل نمی‌شوم ولی از اینترنت همراه وصل می‌شوم؛ مشکل از کجاست؟
در این حالت سرور سالم است و مشکل در مسیر اینترنت خانگی شما تا سرور است. از اینترنتی که کار میکند یا از کنسول وب استفاده کنید.
کنسول وب به چه دردی می‌خورد؟
کنسول مثل یک مانیتور و کیبورد متصل به سرور است و حتی وقتی شبکه یا SSH قطع است کار میکند. با آن می‌توانید فایروال، شبکه یا سرویس SSH را درست کنید.
آیا نصب مجدد اطلاعات من را پاک میکند؟
بله. نصب مجدد همهٔ دادههای سرور را پاک میکند و فقط وقتی سراغش بروید که اطلاعات مهمی روی سرور ندارید یا از آن نسخهٔ پشتیبان دارید.
سرور خودبه‌خود خاموش شد؛ چرا؟
معمولاً به خاطر تمام شدن ترافیک دوره یا منفی شدن موجودی کیف پول. پیامی که ربات برایتان فرستاده دلیل دقیق را می‌گوید.